Verdeeldheid over Britse gezondheidszorgfinanciering
Sir Keir Starmer wordt ervan beschuldigd jaarlijks ongeveer 3 miljard pond van NHS-fondsen te gebruiken om Donald Trump tevreden te stellen. Daisy Cooper, de adjunct-leider van de Liberaal-Democraten, stelde dat belastinggeld ‘omgeleid wordt op verzoek van Donald Trump’ van de frontlinie van NHS-diensten naar de grote farmaceutische bedrijven. Deze beschuldigingen vormen een controverse rondom de manier waarop de Britse overheid haar gezondheidszorgbudget beheert.
De nieuwe handelsovereenkomst met de Verenigde Staten
Begin december heeft het Verenigd Koninkrijk ingestemd om tegen 2035 zo’n 25% meer te betalen voor nieuwe medicijnen, met als doel het voorkomen dat de VS importtarieven oplegt op farmaceutische producten. De overeenkomst houdt in dat de drempelwaarde voor het goedkeuren van medicijnen binnen het NHS wordt verhoogd. Het National Institute for Health and Care Excellence (NICE) zal deze grens verhogen met 25%, van £20.000-£30.000 naar £25.000-£35.000. Volgens de overheid stelt deze wijziging NICE in staat om innovatieve geneesmiddelen goed te keuren die aanzienlijke gezondheidsverbeteringen bieden, maar voorheen mogelijk waren afgewezen wegens kosten-eneffectiviteitscriteria.
De kosten en controverse rond de deal
De regering schat dat de kosten ongeveer £1 miljard per jaar zullen bedragen tegen 2029. Andere bronnen, zoals het medische tijdschrift The Lancet, voorspellen dat de kosten voor de NHS mogelijk tot £3 miljard kunnen oplopen. Hoe hoog de daadwerkelijke kosten zullen uitvallen, hangt af van het aantal geneesmiddelen dat onder het nieuwe systeem wordt goedgekeurd.
Reacties op de overeenkomst
Cooper noemt de overeenkomst ‘schandalig’, omdat deze zonder publiek debat of parlementaire controle tot stand kwam. Ze beschuldigde Starmer ervan dat hij deze beslissing nam als ‘Labour-premier’. Cooper roept op tot het ‘afschaffen van deze £3 miljard Trump-belasting’ en het herinvesteren hiervan in sociale zorg. Ze stelt dat de meeste van deze middelen waarschijnlijk niet leiden tot veel nieuwe medicijnen voor het NHS, mogelijk slechts drie, vier of maximaal vijf nieuwe drugs.
Impact op de gezondheidszorg en publieke reactie
Volgens haar zullen de middelen voornamelijk worden gebruikt om de kosten van bestaande geneesmiddelen te dekken, wat ten koste gaat van frontliniediensten. Cooper benadrukt dat deze geldstroom niet ten goede komt aan de uitbreiding van medicijnen, maar vooral zal leiden tot hogere uitgaven voor wat er al is. Ze dringt aan op het stopzetten van de £3 miljard ‘Trump-belasting’ en op het direct verbeteren van de sociale zorg.
Politieke en maatschappelijke implicaties
Toen de drugprijsafspraak tussen de VS en het VK werd aangekondigd, steunden NHS-leiders de verwachting dat het zou leiden tot toegang tot baanbrekende nieuwe medicijnen voor tienduizenden patiënten. Echter, ze waarschuwden dat de NHS niet voldoende financiering heeft om de extra kosten te dekken en dat budgetten voor zorg en behandelingen niet mogen worden uitgeknepen.
Bronnen uit het Whitehall-centrum stelden dat de prijsverhogingen niet uit bestaande NHS-budgetten zullen worden betaald, maar uit miljoenen die vorig jaar werden toegekend om de deal in de beginjaren te financieren. Science Secretary Liz Kendall stelde dat de deal de levenswetenschappenbedrijven zal ‘faciliteren en stimuleren om te investeren en te innoveren binnen het Verenigd Koninkrijk.’
Politieke confrontatie en publieke aandacht
Cooper benadrukt dat de regering sterk moet blijven in haar verzet tegen Trump, aangezien deze vooral ‘de taal van kracht’ begrijpt. Daarnaast beschuldigt ze de overheid ervan ‘alleen spin te ventileren, zonder inhoud’, omdat er slechts één bijeenkomst over sociale zorg heeft plaatsgevonden sinds de belofte om cross-party gesprekken te starten vorig jaar. Sky News heeft contact opgenomen met de Britse regering voor een reactie.
