Oproep tot reactie op Amerikaanse dreigementen
Het ministerie van Buitenlandse Zaken van Iran heeft de Amerikaanse president Donald Trump ervan beschuldigd de spanningen in de regio verder te hebben opgelopen door zijn recente reactie op protesten, die de afgelopen dagen hebben geleid tot dodelijke confrontaties. Trump had gewaarschuwd dat de Verenigde Staten klaarstaan om in te grijpen, met de woorden dat de Amerikaanse strijdkrachten “gewoon klaar” zijn om te handelen.
Iran reageert streng op Amerikaanse uitlatingen
Volgens berichten heeft Iran een reactie aangekondigd die “snel, beslissingrijk en volledig” zal zijn, mocht de VS besluiten in te grijpen. Iran beschuldigt de Amerikaanse regering ervan de situatie te willen gebruiken voor eigen gewin en heeft haar afkeuring uitgesproken over de dreigementen, die volgens Teheran de regio verder destabiliseren.
Verhadingen tussen de landen en de protesten in Iran
De protesten in Iran, de grootste sinds de landelijke demonstraties van 2022 na de dood van Mahsa Amini, zijn inmiddels uitgebreid naar verschillende delen van het land. Sinds woensdag zijn minstens tien mensen omgekomen, onder wie twee leden van de Basij-paramilitaire eenheid die nauw verbonden is met de Revolutionaire Garde. Verzamelde gegevens van mensenrechtenorganisaties tonen aan dat er tijdens de recente ongeregeldheden meer dan 132 mensen zijn gearresteerd, waaronder minstens 12 vrouwen en acht kinderen.
De situatie in de hoofdstad en in de provincies
De protesten begonnen op zondag in Teheran, waar de menigten vooral klaagden over economische problemen. De Iraanse economie lijdt al jaren onder economische sancties, en de nationale munt heeft een historisch laagtepunt bereikt ten opzichte van de Amerikaanse dollar. In navolging van de protesten kwamen studenten op dinsdag de straat op, terwijl op woensdag demonstranten probeerden het kantoor van de overheid te bestormen. Deze protesten escaleerden vervolgens in geweld tijdens de nacht van woensdag op donderdag.
Volgens rapporten van mensenrechtenorganisaties en berichten op sociale media vonden vrijdagavond protesten plaats in verschillende Iraanse steden, inclusief drie wijken in Teheran.
Politieke reactie en internationale spanningen
Mohammad Bagher Qalibaf, een vooraanstaande hardliner, verklaarde via X dat het bedreigen van Trump “alle Amerikaanse militaire bases en troepen in de regio legitieme doelen maakt” in reactie op mogelijke Amerikaanse avonturen. De Amerikaanse regering heeft geen specifieke acties aangekondigd, hoewel het in juni wel aanvallen heeft uitgevoerd op Iraanse nucleaire faciliteiten, onder meer in een militaire campagne die was gericht op het voorkomen dat Iran zich verder ontwikkelde op het gebied van kernwapens.
Context en achtergrond van de protesten
De protesten worden vooral aangedreven door economische problemen en onvrede over de autoritaire regering. Het huidige politieke klimaat in Iran wordt gekenmerkt door diepe spanningen, mede door de internationale sancties en de beperkingen die al jaren op de economie drukken.
