De achtergrond van de spionage
Een voormalige medewerker van de Central Intelligence Agency (CIA), die bekend stond om het uitvoeren van een van de schadelijkste inbraken in de Amerikaanse inlichtingendienstgeschiedenis, is op 84-jarige leeftijd in de gevangenis overleden. Deze persoon had zich aangesloten bij de CIA, maar was later betrokken geraakt bij het doorspiegelen van geheime informatie aan de Sovjet-Unie en Rusland.
Bekentenissen en motivaties
De informant, Aldrich Ames, bekende dat hij na het verraden van meerdere westerse informanten en agenten, zo’n 2,5 miljoen dollar (ongeveer 1,85 miljoen pond) had ontvangen van Moskou. Zijn spionageactiviteiten duurden van 1985 tot zijn arrestatie in 1994. Onder zijn disclosures vielen de namen van tien Russische functionarissen en een Oost-Europeaan die voor de VS of het Verenigd Koninkrijk spioneerden. Zijn verraad wordt verantwoordelijk gehouden voor de executies van meerdere Wheal Western agents, die actief waren achter het IJzeren Gordijn.
Veroordeling en gevangenisstraf
Als CIA-veteraan van 31 jaar, die ook informatie overdroeg over spionagesatellieten, afluistermethoden, en algemene spionagetechnieken, pleitte Ames zonder proces schuldig aan spionage en belastingontduiking. In 1994 werd hij veroordeeld tot levenslange gevangenisstraf zonder kans op vervroegde vrijlating. Zijn echtgenote, Rosario, gaf schuld aan minder zware aanklachten en kreeg een gevangenisstraf van 63 maanden.
Een woordvoerder van de Federale Penitentiaire Dienst bevestigde dat Ames maandag in de Maryland-gevangenis is overleden. Hij was 84 jaar oud.
Persoonlijke reflectie en motieven
Ames uitte gevoelens van ‘diepe schaamte en schuld’ over ‘zijn verraad van vertrouwen’, dat hij beschouwde als handelingen gedaan uit de meest basale motieven. Vóór zijn veroordeling vertelde hij aan de Washington Post dat hij worstelde met ‘financiële problemen, zowel op korte termijn als in de toekomst.’
Hij relativeerde de impact van zijn daden door te stellen dat hij de Verenigde Staten niet zichtbaar had beschadigd en dat zijn informatievoorziening aan Moskou ook niet significant was geweest. Hij stelde dat de ‘spionnenoorlogen’ slechts een zijlijn waren die geen grote invloed hadden op de belangrijke veiligheidsbelangen van het land.
De situatie rond de arrestatie
Volgens een FBI-rapport, dat het geval documenteert, sprak Ames vloeiend Russisch en werkte hij vanuit CIA-hoofdkantoor in Langley, Virginia, toen hij voor het eerst werd benaderd door de KGB. Hij bleef geheime informatie doorgeven aan de Sovjets terwijl hij in Rome was gestationeerd en toen hij weer in Washington werkte.
Een FBI-onderzoek werd in mei 1993 gestart nadat de autoriteiten werden getipt over Ames’ onverklaarbare rijkdom. Na een intensieve tien maanden durende campagne van fysieke en elektronische surveillance, werden stappen ondernomen om hem te arresteren.
De arrestatie en bewijsvoering
Op 13 oktober 1993 markeerde Ames met krijt op een brievenbus een ontmoetingsplek in Bogotá, Colombia, voor een afspraak met zijn Russische contacten. Later werd hij waargenomen met zijn contactpersoon en zijn “ handler”. Toen hij een reis naar Moskou plannen maakte onder de vlag van zijn officiële wervingsactiviteiten, werd het arrestatieplan actief gemaakt.
