De beschuldigingen van Denemarken over intimidatie
Helle Thorning-Schmidt, voormalig premier van Denemarken, heeft aan Sky News verklaard dat haar land zich ” geïntimideerd” voelt door de Verenigde Staten, met betrekking tot Groenland. Ze vergeleek de situatie met de schoolpleincontext, waarbij Denemarken zich door een grotere natie “geïntimideerd” voelt. Volgens haar is dit een act van agressie, die zij opnieuw benadrukte tijdens haar gesprek met het podcastprogramma Electoral Dysfunction.
De Amerikaanse plannen rondom Groenland
De huidige Amerikaanse president heeft herhaaldelijk aangegeven dat de VS Groenland graag willen verkrijgen, onder het mom van nationale veiligheid. Deze week stelde hij dat “we Groenland nodig hebben vanuit het perspectief van nationale veiligheid”. Een woordvoerder van het Witte Huis, Karoline Leavitt, voegde daaraan toe dat het verwerven van het eiland “actief wordt besproken door de president en het nationale veiligheidspatroon”.
De rol van Groenland en de banden met Denemarken
Hoewel Groenland een groot deel van haar eigen binnenlandse aangelegenheden regelt, wordt haar buitenlands en defensiebeleid gecontroleerd door Denemarken. Thorning-Schmidt benadrukte dat de provocatie groot zou zijn, vergelijkbaar met de situatie waarin een grote mogendheid plotseling een vlag over de Britse eilanden zou plaatsen.
Politieke reacties en de mogelijke gevolgen
De Britse politicus Sir Keir Starmer heeft op woensdag telefonisch contact gehad met Donald Trump, waarin hij zijn standpunt over Groenland uiteenzette. Hij stelde dat “Groenland en het Koninkrijk Denemarken de toekomst van Groenland moeten bepalen, en alleen zij”.
Thorning-Schmidt waarschuwde dat een hostiliteit of annexatie door de Verenigde Staten het einde van NATO zou kunnen betekenen, of in haar woorden, “het einde zoals we het kennen”. Ze waarschuwde dat een conflict tussen de VS en Denemarken of NATO rondom Groenland “een uitstekende dag zou zijn voor Vladimir Poetin en Xi Jinping”.
De huidige militaire aanwezigheid en diplomatieke onderhandelingen
Ze hoopt dat de Amerikaanse dreigementen slechts een “onderhandelingsstrategie” zijn. Daarnaast wees ze op de bestaande Amerikaanse militaire basis in Groenland en stelde dat zowel Denen als Groenlanders “een uitbreiding van de Amerikaanse aanwezigheid” zouden verwelkomen. Volgens haar kan die samenwerking met Denemarken, Groenland en NATO versterkend werken en de situatie stabiel houden.
Thorning-Schmidt stelde dat alle huidige en voormalige Deense premiers “in het Witte Huis zijn geweest en Amerikaanse presidenten hebben ontmoet, en dat zij altijd hebben bijgedragen aan Amerikaanse missies en NATO-operaties”.
De invloed op de strategische relaties
Ze concludeerde dat de dreigingen van Trump een “grote schok” waren voor het Deense perspectief op bondgenoten. Daarnaast vermeldde ze dat de Britse Labourleider Sir Keir Starmer op donderdag haar standpunt herhaalde tijdens een gesprek met de Deense premier Mette Frederiksen. Ook sprak hij met NATO-secretaris-generaal Mark Rutte.
Thorning-Schmidt benadrukte dat Europese leiders op dit moment veel doen, en dat de voorkeur uitgaat naar vreedzame oplossingen. Ze onderstreepte dat “we geen agressie of hardere toon willen dan nodig is” en dat de situatie “op een vreedzame manier kan worden opgelost, omdat er geen weerstand is tegen de Amerikaanse rol in Groenland”.
