Een leiderschap gekenmerkt door incompetentie en onderdrukking
Nicolas Maduro wordt vaak beschreven als een leider die zijn leiderschap combineerde met zowel bravoure als wreedheid. Zijn bewind, dat zich kenmerkt door voortdurende politieke en economische chaos, heeft geleid tot een massale vlucht van Venezuelanen naar het buitenland. Volgens schattingen zijn ongeveer zeven miljoen mensen uit Venezuela gevlucht, een aantal dat groter is dan de volledige bevolking van Noorwegen. Deze massale emigratie onderstreept de diepte van de crisis die zijn beleid heeft veroorzaakt.
De ondergang van de Venezolaanse economie en zijn bizarre vertoningen
Onder Maduro’s bewind viel Venezuela in een diepe economische ineenstorting. Zijn leiderschap werd gekenmerkt door absurde optredens, zoals dansen en feestvieren terwijl de economische situatie alleen maar verslechterde. Op enkele momenten vergeleek hij zichzelf zelfs met de zangeres Taylor Swift, wat zijn arrogantie onderstreek. Zijn faal om de voorbeeldfunctie van zijn mentor Hugo Chávez te evenaren, wordt vaak aangevoerd als een belangrijke factor in de crisis.
De erfenis van Hugo Chávez en de zoektocht naar legitimiteit
Maduro kwam na de dood van Chávez aan de macht, maar kon weinig van de populariteit van zijn voorganger overnemen. Hij werd door veel eliteleden in Venezuela als een zwakke vervanger gezien. Om zijn machtspositie te behouden, maakte hij gebruik van de geheime dienst, verdwijningen en repressie. In 2015 verloor hij de meerderheid in het parlement, maar hij weigerde af te treden. In de daaropvolgende jaren kwamen er massale protesten, waarbij meer dan honderd mensen omkwamen. Volgens oppositiebronnen werden ook duizenden anderen door de geheime politie of in gevangenissen gedood.
De impact van internationale sancties en politieke strubbelingen
Na de verkiezing van Donald Trump tot president van de Verenigde Staten in 2016 verslechterde de situatie verder. Trump nam harde sancties tegen Venezuela en probeerde Maduro uit zijn functie te zetten. Maduro bleef echter zitten, gesteund door de machtige veiligheidsdiensten. Op dat moment ontstond ook de figuur van Juan Guaidó, die zichzelf uitriep tot wettelijke interim-president en door veel landen werd erkend, waaronder de VS. Maduro’s regime reageerde met geweld, door op demonstranten te schieten en voertuigen op hen te rijden. Een couppoging in 2019 bleek echter niet succesvol.
De heropleving door geopolitieke veranderingen
In 2022 kregen de ontwikkelingen wereldwijd een andere wending. Door de Russische invasie van Oekraïne en de stopzetting van de Russische olie-import door het Westen, richtte men zich op Venezuela met zijn enorme olievoorraden. Maduro kon zich weer neerzetten als een belangrijke speler en zette grootschalige verkiezingsfraude in 2024 in. Volgens de meeste waarnemers leek de oppositie die keer de verkiezingen te winnen, maar Maduro weigerde zich over te geven en verklaarde zichzelf opnieuw de winnaar. Kort daarna werd Trump herkozen in de VS, die Maduro aanduidde als een cartel- en terroristenleider, en een zevende deel van de Amerikaanse marine inzet om hem onder druk te zetten.
De gevolgen van Maduro’s beleid voor Venezuela
Zijn jaren van uitgebreide corruptie en diefstal hebben het land economisch uitgehold. De natuurlijke rijkdommen van Venezuela werden systematisch geroofd en de instituutensystemen ontmanteld. Het grootste deel van de bevolking leeft onder de armoedegrens en wordt geconfronteerd met een onzeker toekomstperspectief. De leiderschapscultuur die Maduro heeft opgebouwd, heeft het land in een situatie gebracht waarin veel Venezolanen wanhopig zijn en de stabiliteit nog ver weg lijkt.
