Snelle invoering van nieuwe wetgeving
In reactie op de schietpartij op Bondi Beach in december hebben de Australische politici de hervormingen versneld om de wetten rondom wapens en hate crimes te verscherpen. Een nationale regeling voor het terugkopen van wapens, strengere controlemaatregelen bij het verkrijgen van een wapenvergunning en zwaardere straffen voor haatzaaiers worden nu ter goedkeuring voorgelegd.
De Kamer van Afgevaardigden heeft zich op een speciale zitting gebundeld om te stemmen over deze voorstellen. Hoewel het voorstel binnenkort wordt besproken in de Senaat, wordt aangenomen dat het de wet zal worden, ondanks enige oppositie.
Doelstellingen van de wetswijzigingen
Minister van Binnenlandse Zaken Tony Burke stelde dat deze nieuwe wetgeving gericht is op mensen met “haat in hun hart en wapens in hun handen”. De politie stelt dat de vader en zoon die betrokken waren bij de schietpartij op 14 december, waarbij 15 mensen omkwamen tijdens een joodse viering van Chanoeka, geïnspireerd waren door de Islamitische Staat.
De 24-jarige Naveed Akram wordt ervan verdacht 59 aanklachten te hebben gepleegd, waaronder 15 moorden. Zijn vader, Sajid Akram, 50 jaar, werd door politie doodgeschoten.
Reacties op de incidenten en politieke reacties
Premier Anthony Albanese haalde het parlement voortijdig uit zomerreces voor een tweedaagse sessie, waarin strengere maatregelen worden besproken. De schietpartij schokte de natie en leidde tot oproepen voor meer strenge regelgeving rond wapens en antisemitisme.
De voorgestelde maatregelen omvatten onder meer strengere achtergrondcontroles bij het verkrijgen van een wapenvergunning, waarbij gebruik wordt gemaakt van inlichtingeninformatie van het binnenlandse inlichtingendepartement.
Historische context en beleidsmaatregelen
De wet zal ook de grootste nationale terugkoopregeling omvatten sinds een vergelijkbare campagne na de Port Arthur-massacre in Tasmania in 1996, waarbij een eenzame schutter 35 mensen doodschopte. Minister Burke beschouwde de hoeveelheid wapens die in Australië rondlopen als “onhoudbaar”.
Oppositiepoliticus Andrew Wallace van de Liberale Partij bekritiseerde de regering vanwege wat hij noemde “minachting” voor wapenbezitters.
De wet werd aangenomen met 96 stemmen voor en 45 tegen.
Huidige situatie en bijkomende maatregelen
In een recent rapport meldde de overheid dat het aantal geregistreerde geweren in Australië een recordhoogte had bereikt. In 2025 werden volgens het ministerie van Binnenlandse Zaken 4,1 miljoen wapens geregistreerd, waarvan 1,1 miljoen in de meest bevolkte staat New South Wales, waar de schietpartij plaatsvond.
Premier Albanese kondigde eerder deze maand een nationaal onderzoek aan naar antisemitisme, mede naar aanleiding van de Bondi-aanval. Op 22 januari wordt een dag van verdriet voor de slachtoffers gehouden.
Strengere straffen en extra beperkingen
Een tweede wetsvoorstel, dat breed werd gesteund in de Kamer, verhoogt de straffen voor haatmisdrijven tot maximaal 12 jaar gevangenisstraf, vooral wanneer religieuze leiders of predikers hierbij betrokken zijn. Het biedt ook nieuwe bevoegdheden om haatzaaiende groepen te verbieden, en visa te annuleren of te weigeren.
Deze maatregelen waren oorspronkelijk onderdeel van één voorstel, maar door oppositionele tegenstand besloot de regering het pakket te splitsen en de bepalingen rondom raciale belediging te schrappen.
Extra beperkingen op wapenbezit in New South Wales
Daarnaast heeft de overheid in New South Wales extra restricties ingevoerd voor wapenbezitters, die nu slechts tot vier vuurwapens per persoon mogen bezitten. Na de aanval uitten joodse gemeenschapsorganisaties en de Israëlische regering kritiek op premier Albanese wegens het ontbreken van actie tegen de toenemende antisemitische aanvallen en uitten ze bezorgdheid over protestmarsen tegen de Israël-Gaza oorlog.
