Overzicht van de ontwikkelingen
De regering heeft een amendement op haar voorgestelde Wet Hillsborough geschrapt na zorgen uit campagnekringen en van een aantal parlementariërs dat inlichtingendiensten deze wet zouden kunnen gebruiken om ernstige fouten voor het publiek te verbergen. Tevens is de wet uit de parlementaire agenda gehaald, nadat aanvankelijk was gepland om het rapportageproces en de derde lezing door te laten gaan en daarna amendementen in het Huis van Lords voor te stellen.
Reacties en achtergronden
Sam Coates, afdelingshoofd politieke verslaggeving bij Sky News, meldde dat een betrokkene bij de gesprekken de situatie omschreef als “absoluut krankzinnig”.
De wet, officieel de Public Office (Accountability) Bill genoemd, is bedoeld om te zorgen dat overheidsinstanties strafrechtelijk aansprakelijk kunnen worden gehouden wanneer zij feiten over rampen zoals de tragedie van Hillsborough in 1989, de brand in de Grenfell Tower of het bloedinfectie-schandaal proberen te verhullen.
Inhoud en controverses van de wet
Een van de amendementen die deze week door de regering werd voorgesteld, zou inlichtingendiensten onder de reikwijdte van de wet brengen. Echter, zij zouden slechts verplicht zijn de waarheid te spreken indien het hoofd van hun dienst daarvoor toestemming geeft. Een campagnegroep, Hillsborough Law Now, vreest dat dit de mogelijkheid biedt voor inlichtingendiensten om “zware fouten te verbergen onder het vage excuus van nationale veiligheid”.
Besluit en toekomstige stappen
De regering heeft besloten geen doorgang te geven aan dit amendement, maar eerst samen te werken met campagnes en families van slachtoffers om in de wet amendementen voor te stellen wanneer deze in het Huis van Lords wordt besproken.
Volgens een woordvoerder: “Deze wet zal het verleden rechtzetten door de machtsverhoudingen te veranderen, zodat de staat zich nooit meer achter de schermen kan verschuilen en er een wettelijke plicht ontstaat voor officials om open en eerlijk te zijn wanneer fouten gemaakt worden.”
De woordvoerder benadrukte verder dat de wet het toezicht op politie, inlichtingendiensten en de overheid zal versterken, maar dat nationale veiligheid altijd prioriteit blijft.
Hillsborough Law Now verwelkomde de wijziging en plaatste op X: “Wij waarderen dat de regering naar de campagne, families, parlementariërs en supporters heeft geluisterd door het amendement over de veiligheidsdiensten in te trekken. We blijven samenwerken om te zorgen dat de wet volledig geldt voor de veiligheidsdiensten zonder de nationale veiligheid in gevaar te brengen.”
Reacties vanuit politiek
Voorafgaand aan de intrekking benadrukten de burgemeester van Liverpool City Region, Steve Rotheram, en de burgemeester van Greater Manchester, Andy Burnham, dat het amendement het “spirit van de wet ondermijnt” en te veel ruimte laat voor de veiligheidsdiensten om zich aan de regelgeving te ontwijken.
De parlementariër Ian Byrne uit West Derby in Liverpool verklaarde dat hij de wet niet kon ondersteunen met de amendments van de regering, omdat deze hem zouden beperken in de plicht tot openheid. Hij stelde zelf amendementen voor die de verplichting tot openheid ook voor inlichtingendiensten zonder uitzonderingen laten gelden.
