De situatie rond Fed-voorzitter Jerome Powell
Kort voor het begin van 2026 had Donald Trump nog gedreigd om Jerome Powell voor incompetent te laten arresteren. Inmiddels hangen er zelfs strafrechtelijke aanklachten boven het hoofd van de voorzitter van de Federal Reserve. Op maandag 12 januari 2026 om 07:25 uur GMT werden de financiële markten nerveus door een hernieuwde controverse over de onafhankelijkheid van de Amerikaanse centrale bank.
De beschuldigingen en de reactie van Powell
Het bleek dat het Witte Huis Powell beschuldigde van het doen van opmerkingen aan het Congres over de kostenoverschrijdingen bij renovaties van Fed-gebouwen in Washington DC. Powell, die al in een conflict was verwikkeld met Trump over de snelheid van renteverlagingen, reageerde door te stellen dat deze aanklachten een “voorwendsel” waren om meer invloed te krijgen op het monetaire beleid van de VS. Hij beschreef de dreiging van strafrechtelijke aanklachten als een gevolg van het niet volgen van de “voorkeuren van de president”.
Effecten op de markt en politieke implicaties
De Amerikaanse dollar daalde aanzienlijk, met een kwart cent verlies in vergelijking met het Britse pond. Futures wezen erop dat de Amerikaanse aandelenmarkten bij opening fors lager zouden openen, terwijl beleggers de mogelijke gevolgen probeerden in te schatten. Tegelijkertijd bereikte de goudprijs een nieuw recordniveau, aangezien beleggers op zoek gingen naar veilige havens. Powell’s termijn loopt af in mei, waarna hij vervangen wordt door een opvolger die door Trump wordt voorgedragen.
De positie van de Senaat en juridische procedures
Een Republikeinse senator van de Senaatscommissie voor bankzaken, die de benoemingen beoordeelt, liet weten dat er sterke tegenstand zou zijn tegen een eventuele onderzoeken door het Department of Justice naar Powell. Volgens de senator zal er geen nieuwe Fed-voorzitter worden geselecteerd totdat een juridische procedure afgerond is. Powell zelf zei dat hij een dagvaarding had ontvangen met betrekking tot zijn getuigenis in juni, waarin hij sprak over de $2,5 miljard (ongeveer 1,86 miljard GBP) kostende renovatie van twee kantoorgebouwen, een project dat Trump kort daarvoor had bekritiseerd als buitensporig.
Bewering van Powell over politieke druk
Powell stelde dat de dreiging van strafrechtelijke aanklachten voortkomt uit het feit dat de Federal Reserve de rente vaststelt op basis van de beste inschattingen van wat de publieke belangen dienen, in plaats van de voorkeuren van de president te volgen. Hij benadrukte dat het gaat om de vraag of het monetaire beleid wordt bepaald op basis van “bewijs en economische omstandigheden” of wordt gestuurd door politieke druk of intimidatie.
Persoonlijke opvattingen en maatschappelijke standpunten
Powell, die door Trump was aangesteld en onder vier administraties heeft gediend, stelde dat publieke dienst soms betekent dat men stevig moet blijven staan in het licht van bedreigingen. Trump is al lange tijd bezig met het streven naar lagere rentetarieven om de leenkosten in de Amerikaanse economie te verlagen.
Economische context en bredere implicaties
Hoewel de Federal Reserve de rente heeft verlaagd om inflatiedruk te beheersen die samenhangt met de handelsoorlog, heeft zij afgelopen jaar drie keer de rente verlaagd vanwege een verslechterende arbeidsmarkt. Het conflict rond Powell kwam ongeveer twee weken vóór Trumps poging om een andere Fed-functionaris, gouverneur Lisa Cook, te ontslaan en dat voor het Hooggerechtshof te brengen. Analisten wijzen erop dat de spanningen tussen Trump en Powell de onrust vergroten, mede door mogelijke Amerikaanse interventies in Iran en de recente gebeurtenissen in Venezuela.
Marktreacties en geopolitieke spanningen
Een deel van de beleggers trok zich terug van de markt, terwijl futures lieten zien dat de Nasdaq, de technologyaandelenindex, mogelijk rond 1% zou dalen bij opening. De onzekerheid over de Amerikaanse reactie op geopolitieke ontwikkelingen blijft de markten beïnvloeden, wat mogelijk verdere volatiliteit teweegbrengt.
