Hoge sterfte onder protestanten en de reactie van de autoriteiten
Volgens het Amerikaanse Humane Rights Activists News Agency zijn eerder op zondag meer dan 500 mensen gedood tijdens de grootschalige protesten in Iran. De meesten van hen zouden het slachtoffer zijn geworden van live vuurwapengeweld of kogeloppervlakten, vooral op korte afstand.
Het regime in Iran heeft sinds de start van de demonstraties, eind december, een nationale blackout uitgeroepen die nog steeds geldt in alle 31 provincies van het land. De protesten, die aanvankelijk vanwege de scherpe daling van de rial-waarde uitbraken, zijn inmiddels uitgegroeid tot de grootste uitdaging voor de regering in meerdere jaren.
De afgelopen dagen heeft de procureur-generaal van Teheran aangekondigd dat demonstranten zullen worden berecht als ‘vijanden van God’, hetgeen kan leiden tot de doodstraf. Ook gaf voormalig president Donald Trump aan dat de Verenigde Staten ‘klaar staan om te helpen’ bij de protesten.
Internationale reacties en betrokkenheid
Naast de Amerikaanse ontwikkelingen heeft de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, Marco Rubio, overleg gehad met de Israëlische premier Benjamin Netanyahu over de situatie en de mogelijkheid van Amerikaanse interventie in Iran. Volgens het Amerikaanse Human Rights Activists News Agency zijn sinds zaterdag 538 mensen gedood, tegenover 116 op dat moment op zaterdag.
De organisatie meldde dat 490 demonstranten en 48 veiligheidstroepen het slachtoffer zijn geworden, gebaseerd op informatie van activisten binnen en buiten Iran. Een update van zondag herhaalde dat de meeste slachtoffers door live vuur waren getroffen op korte afstand.
Waarden en standpunten van de Iranese leiders
Na de protesten heeft Iran’s president Masoud Pezeshkian voor het eerst publiekelijk zijn standpunt over de demonstraties gedeeld via nationale media. Hij beschuldigde ’terroristen’, gelinkt aan buitenlandse machten, ervan mensen te doden, moskeeën in brand te steken en openbare eigendommen aan te vallen. Volgens hem trachten Iran’s vijanden door ‘oproer’ chaos en wanorde te zaaien.
De president stelde dat de Iraanse regering klaar is om naar haar volk te luisteren en vastbesloten is om de economische problemen op te lossen. Tegelijk waarschuwde hij dat burgers zich moeten afzijdig houden van ‘opruiers en terroristen’, die volgens hem de samenleving willen vernietigen.
Reageer van de Iraanse politiek op mogelijke Amerikaanse aanvallen
Mohammad Baqer Qalibaf, voorzitter van het Iraanse parlement, waarschuwde dat het regime zou terugvechten bij een Amerikaanse aanval. Hij verwees naar de opmerkingen van Donald Trump van vrijdag, waarin hij zei dat de Verenigde Staten Teheran ‘erg hard’ zouden treffen als de Iraanse regering begon met het doden van mensen. Qalibaf beweerde dat zo’n reactie Amerikaanse en Israëlische bases in de regio tot legitieme doelwitten zou maken.
Terwijl Qalibaf sprak, riepen parlementsleden in het parlement ‘Doden aan Amerika!’.
Volgens een Israëlische bron rapporteerde het Reuters nieuwsagentschap dat Netanyahu en Rubio de mogelijkheid van een Amerikaanse interventie in Iran tijdens een telefoongesprek op zaterdag bespraken. Daarnaast bevestigde een Amerikaanse functionaris dat het gesprek plaatsvond, maar wilde geen details prijsgeven.
Ook de Israëlische premier prijst de ‘demonstraties voor vrijheid’ en verklaarde: “Het volk van Israël en de hele wereld bewonderen de moed van de Iraanse burgers. We hopen dat de Perzische natie spoedig verlost wordt van tirannie.”
