De omvang van Venezuela’s olievoorraden
Venezuela bezit de grootste olievoorraden ter wereld, met naar schatting 300 miljard vaten onbenutte reserves. Dit vertegenwoordigt ongeveer 17% van de mondiale voorraad en is groter dan in Saudi-Arabië, Iran en Irak, en drievoudig de reserves in de Verenigde Staten. Het grootste gedeelte van deze olie ligt in de centrale Orinoco-regio, ten zuiden van de rivier Orinoco, binnen olievelden die zich over circa 50.000 vierkante kilometer uitstrekken. Het wordt mogelijk beschouwd als de grootste hydrocarbon depositie op aarde.
De aard van de Venezolaanse olie
De olie uit Venezuela is extra-zware ruwe olie, die wordt gebruikt voor de productie van diesel, kerosine, asfalt en als grondstof voor petrochemische producten. Door de hoge viscositeit—de olie is dik en plakkerig—is het extractieproces ingewikkelder en vereist het raffinage. Hoewel de Verenigde Staten zelf geen grote reserves van deze soort olie bezitten, beschikken zij wel over raffinaderijen die het kunnen verwerken.
De productie en economische geschiedenis
Ondanks de enorme reserves blijft de olieproductie in Venezuela vrij beperkt en is deze sinds decennia aan het afnemen. In de jaren zestig en zeventig, toen Amerikaanse en Britse oliebedrijven de sector controleerden, bereikte de productie een piek van ongeveer 3,5 miljoen vaten per dag, wat circa 7% van de wereldwijde productie was. Na de verkiezing van Hugo Chavez en de nationalisering van de industrie, nam de productie af. Onder Maduro, Chaves opvolger, zette deze daling zich voort, vooral na de sancties die in 2019 werden opgelegd. Momenteel ligt de productie onder de één miljoen vaten per dag, waarvan bijna alles wordt geëxporteerd naar China en de Verenigde Staten. In de VS is Chevron, een grote oliemaatschappij, inmiddels erkend om in Venezuela te opereren onder een licentie.
De plannen van Donald Trump
Donald Trump heeft verklaard dat Amerikaanse oliebedrijven honderden miljarden dollars zullen investeren om de achteruitgang te keren. Volgens hem moet het echter enige tijd duren voordat er significante veranderingen zichtbaar zullen zijn. De infrastructuur voor olieproductie in Venezuela is echter sterk achteruitgegaan door gebrek aan investeringen. Bovendien is er onder Maduro een uitstroom van deskundigen uit de binnenlandse olie-industrie geweest.
Investering en tijdshorizon
Volgens analysen van het consultancybureau Wood Mackenzie vereist het verhogen van de productie met een halve miljoen vaten per dag tussen de 15 en 20 miljard dollar aan investeringen. Ter vergelijking: sinds de invasie in Irak onder leiding van de VS in 2003, is de Iraakse olieproductie verdrievoudigd van ongeveer 1,5 miljoen naar bijna 4,5 miljoen vaten per dag, maar dit proces heeft 20 jaar geduurd en ging gepaard met aanzienlijke regionale destabilisatie.
Wat betekent regimewisseling voor de olieprijs?
De meest directe vraag is hoe de wissel in regime in Venezuela de olieprijzen zal beïnvloeden wanneer de markten deze week heropenen. Door de onzekerheid omtrent de feitelijke machtsverhoudingen in Caracas is enige volatiliteit niet uitgesloten. Een eerdere gebeurtenis, namelijk de Amerikaanse confiscatie van Venezolaanse tankers voor kerstmis, had echter beperkt effect. Sinds een jaar dalen de olieprijzen, met ongeveer 20% in 2025, mede door afnemende wereldwijde vraag en een overaanbod. Een vredesakkoord tussen Rusland en Oekraïne zou waarschijnlijk meer invloed op de prijzen hebben dan de verwachtingen over meer Venezolaanse olie op de lange termijn.
Langere termijn vraagstukken
Hoe dan ook, de bredere discussie over de betrokkenheid van de VS in de oliewereld – of dat nu neigt naar koloniaal gedeelde of dat het op termijn de Venezolaanse bevolking ten goede komt – zal meer tijd vergen om te beantwoorden. Het vraagstuk blijft of Amerikaanse interventies winstgevend, ethisch verantwoord, of zelfs effectief zullen zijn op de lange termijn.
