De staat van de Russische wijnindustrie
Door sancties die de import van westerse wijnen beperken, streven Russische wijnproducenten ernaar hun kwaliteit te verhogen en druivensoorten te maken die kunnen concurreren met die uit Frankrijk of andere regio’s die bekend staan om wijnbouw. Maar hoe beoordelen de drinkers zelf deze inspanningen?
De introductie van Russische mousserende wijn
Waarschijnlijk heb je nooit eerder een glas Russische mousserende wijn geproefd. Het is mogelijk dat je niet eens wist dat zo’n product bestond. Mikhail Nikolaev gelooft echter dat het ontbreken van deze ervaring een gemiste kans is.
Hij is een van de zonen van Nikolaev & Zonen, een wijnmakerij in de Russische regio Krasnodar, nabij de Zwarte Zee.
“Als je op zoek bent naar iets vergelijkbaars met Champagne, maar dan niet uit Champagne zelf, zijn er uiteraard de Britse opties, Noord-Italië en natuurlijk wij,” zegt hij terwijl hij tegenover mij aan een tafeltje in het modieuze restaurant van de wijngaard zit.
Zijn vader richtte het bedrijf twee decennia geleden op. Buiten het complex, dat in Toscaanse stijl is, is een landschap vol glooiende heuvels met rijen druiven zichtbaar omhemeld.
Ze specialiseren zich in mousserende wijn, gemaakt van Chardonnay- en Pinot Noir-druiven, volgens de traditionele productiemethode waarbij de wijn wordt gerijpt op dode gistcellen, bekend als “lees”.
Grote ambities
Champagne en veel Engelse fizz worden op dezelfde wijze gemaakt, waardoor Mikhail deze vergelijking trekt.
“Het klinkt misschien pretentieus, maar climatisch gezien hebben wij het potentieel om binnen de top regio’s voor mousserende wijn te vallen,” zegt hij met vertrouwen.
Hoeveel erkenning op internationaal niveau er ook mag komen, dat zal voorlopig wachten, aangezien de Russische invasie in Oekraïne en de bijbehorende sancties de toegang tot westerse exportmarkten hebben afgesloten.
Ondanks dat het conflict de ontwikkeling buiten Rusland heeft beperkt, heeft het binnen het land juist een tegenovergestelde invloed. Sancties dwingen Russen meer binnenlands geproduceerde wijn te kopen om hun behoefte te vervullen.
Nikolaev & Zonen produceert momenteel 60.000 flessen mousserende wijn per jaar en plant deze productie te verdubbelen tegen 2032 om te voldoen aan de groeiende vraag.
“Op dit moment is het moment waarop we aanzienlijk kunnen groeien,” zegt Mikhail. “Ik denk dat er geen echte limiet is aan onze ontwikkeling.”
Patriottische marktverandering
Tien jaar geleden bestond een kwart van de Russische wijnmarkt uit lokaal geproduceerde wijnen, maar nu is dat bijna twee derde, mede doordat sancties de beschikbaarheid van buitenlandse wijnen hebben verminderd en de prijzen aanzienlijk zijn gestegen.
De Kremlin stuurt ook actief op een patriottische campagne, gericht op het stimuleren van de consumptie van binnenlandse producten. Zo worden Russische wijnen nu sterk gepromoot en domineren ze de supermarktrekken.
Maar hoe goed zijn deze wijnen werkelijk? Zou het opheffen van sancties de Europese import weer op de eerste plaats brengen? En hoe vergelijken de twee?
“Voor massamarkt wijnen is er geen verschil,” zegt Denis Rudenko, lid van de Russische sommeliervereniging. Hij is al 25 jaar kelner en volgt de ontwikkelingen in de lokale wijnindustrie op de voet.
Rusland heeft nog niet veel zogenaamde ‘collectors items’, maar hij verwacht dat dat binnen twee decennia kan veranderen. Dat is ten minste de theorie.
Een smaaktest met Russische en Duitse Riesling
In een chique wijnbar in Moskou wordt een blindproeverij georganiseerd: Russische Riesling versus Duitse Riesling. Welke wijn verkozen de proefpersonen?
“De tweede,” antwoordt een van de eerste proefpersonen, zonder precies te weten waarom.
“Het is lichter,” voegt ze toe na een nieuwe slok.
Een andere tafelgenoot geeft een vergelijkbaar oordeel, maar uit verschillende overwegingen.
“De tweede heeft meer genuanceerde smaken,” zegt hij na zorgvuldig nadenken. “De eerste is zuurder.”
Bij een derde tafel wordt hetzelfde waargenomen.
“Ik vind de geur van de eerste aangenaam,” zegt een blond haarvrouw. “Maar ik geef de voorkeur aan de smaak van de tweede, die is zachter.”
Het lijkt erop dat wijnen uit het Westen nog steeds de overhand hebben. De score staat nu op 3-0. Het patriottische gevoel voor binnenlandse wijnproductie blijft dus beperkt in de praktijk.
