De initiële plannen en het wantrouwen onder soldaten
Een eerste voorstel stelde voor dat de Oekraïense regering de regio’s Donetsk en Luhansk, samen bekend als het Donbasgebied, zou afstaan aan Rusland. Dit plan stuitte echter op scherpe afkeuring van frontsoldaten, die tegen deze aanpak zijn.
Persoonlijke verhalen uit de frontlinie
De ervaringen van Anatolii, een boeren-turned-soldaat
Een Oekraïense landbouwer die zich heeft aangesloten bij de strijd heeft een duidelijke boodschap voor voormalig president Donald Trump. Anatolii, 59 jaar oud, zegt: “Als iemand een stukje van zijn territorium zou afpakken, wat zou hij daartegen zeggen? Hetzelfde geldt voor ons.” Hij meldde zich vrijwillig bij een territoriale strijdheid toen Rusland bijna vier jaar geleden een volledige oorlog begon.
Gedurende die periode heeft hij gestreden, maar hij kan volgend jaar stoppen wanneer hij 60 wordt. Door het gewicht van lichaamsbescherming niet meer te kunnen dragen, opereert Anatolii nu achter het front in een kleine werkplaats nabij Kramatorsk. Daar helpt hij met het repareren en verbeteren van drones, wapens die essentieel zijn op het slagveld.
“Ik wil dat deze oorlog eindelijk stopt,” zegt hij. “Ik wil naar huis, naar mijn familie, mijn land.” Maar niet tegen elke prijs.
Twijfels over vrede en territoriale concessies
Anatolii en andere soldaten van de 107e Brigade van het Oekraïense Volkswacht zien de pogingen van Donald Trump om vrede te bemiddelen met argusogen. Het oorspronkelijke voorstel voorzag in het afstaan van Donetsk en Luhansk aan Rusland, inclusief grote stukken land die nog altijd onder Oekraïense controle staan en waarvoor velen daar hun leven hebben gelaten.
“Ik voel hier negatieve gevoelens over,” zegt Anatolii. “Zoveel mensen zijn al gevallen voor dit land… Hoe kunnen wij ons land weggeven? Het is alsof iemand naar mijn huis komt en zegt: ‘Geef me een stukje van je huis’.”
Hij voegt eraan toe: “Ik begrijp dat we er niets mee kunnen terugkrijgen, misschien via politieke middelen… Ik wil niet dat meer mensen sterven. Ik wil dat politici tot een overeenkomst komen.”
Een ander soort oorlog: de clandestiene bommenfabriek
Op korte afstand van de werkplaats bevindt zich een verborgen bommenfabriek, waar andere soldaten van dezelfde eenheid zich bezighouden met een andere vorm van strijd. Omgeven door 3D-geprinte apparaten, kogellagers en plastic explosieven, produceren zij geïmproviseerde wapens, waaronder mijnen en apparaten die op drones kunnen worden geplaatst om doelen te vernietigen.
Vadym, 41 jaar oud, leidt de productielijn. Hij vecht sinds Vladimir Poetin in 2014 Oost-Oekraïne aanviel. Toen hem werd gevraagd of hij moe was, antwoordde hij: “We zijn altijd moe, we hebben eigenlijk geen motivatie, maar we weten dat de vijand blijft komen zolang wij niet stoppen. Als wij stoppen met vechten, zullen onze kinderen en kleinkinderen dat doen. Dat houdt ons in beweging.”
Ook Vadym verwerpt het idee om Oekraïense grond simpelweg aan Rusland over te dragen. “Als we nu de grenzen opgeven, inclusief Donbas, wat dan?” zegt hij. “Elke staat kan naar een ander komen en zeggen: ‘Dit is ons land.’ Laten we afstemmen, zaken doen en zoals voorheen verder leven. Dat is niet normaal.”
De situatie in Kramatorsk en de impact op burgers
Kramatorsk blijft symbool voor de vastberadenheid van Oekraïne om te blijven vechten. Hoewel de oorlog dichterbij komt, blijft de stad in Oekraïense handen. Verdedigingswerken zoals netten die lijken op tunnelbanen beschermen de hoofdweg naar de stad tegen kleine, dodelijke drones. Omheiningen van prikkeldraad en andere versterkingen, zoals ophopingen van aarde en driehoekige betonnen blokken, worden overal rondom de stad aangebracht.
Hoewel veel burgers hier blijven, is de tol van de oorlog duidelijk zichtbaar. Op zondag maakten winkeliers de schade schoon na een Russische raketaanval op een centrale markt in Kramatorsk. Sommige, zoals Ella (60 jaar), heropenen zelfs ondanks de verwoesting.
“Het is eng. We moeten een inkomen verdienen. Ik zorg voor mijn moeder en mijn kinderen. We doen wat we moeten doen,” vertelt Ella. Haar volwassen kinderen wonen in Kyiv en willen dat ze vertrekt, maar voor Ella is Kramatorsk haar thuis. “We leven hier al vier jaar zo. We zijn eraan gewend. Een drone vliegt over ons hoofd en we blijven werken,” zegt ze.
Toen gevraagd werd hoe ze zich voelt over de impact van de oorlog op haar stad, werd haar stem treurig en veegde ze tranen weg. “We houden alles binnen, maar het doet nog steeds pijn. Het is eng en verdrietig. Ik wil dat alles weer wordt zoals het was. We willen dat hier niets verandert,” aldus Ella. Over de vraag wat ze zou doen als een toekomstig vredesakkoord Oekraïne zou dwingen het gebied te overgeven, zei ze: “Dat is een moeilijke vraag… Ik zou niet blijven. Ik zou vertrekken.”
